ایمونولوژی و هورمون

ایمونولوژی و هورمون

ایمونولوژی و هورمون دو زمینه مهم در علوم پزشکی و بیولوژی هستند که ارتباطات مستقیمی با یکدیگر دارند. در این مقاله، به شرح دومین و توضیح نقش این دو در عملکرد بدن پرداخته می‌شود.

اولین قدم برای درک رابطه بین ایمونولوژی و هورمون، شناخت این است که هورمون‌ها چیستند و چگونه در بدن عمل می‌کنند. هورمون‌ها مولکول‌های شیمیایی هستند که توسط سلول‌های بدن تولید می‌شوند و به منظور کنترل و تنظیم فعالیت‌های مختلف بدن، در سراسر سیستم عصبی و همچنین با سایر بازتاب‌های خارجی از بدن به کار می‌روند. هورمون‌ها ممکن است به صورت مستقیم یا به واسطه تأثیر بر کنترل فعالیت‌های گروهی سلولی عمل کنند.

در بین هورمون‌ها، دو دسته مهم هورمون‌های پروتئینی و هورمون‌های استروئیدی هستند. هورمون‌های پروتئینی شامل انسولین، هورمون رشد، آدرنوکورتیکوتروپین (ACTH)، هورمون تحریک کننده تخمدان (LH) و فولیکول هورمون تحریک کننده (FSH) هستند. این هورمون‌ها با اتصال به گیرنده‌های سطح سلولی، پاسخ فعالیت‌های مختلفی در بدن به وجود می‌آورند. هورمون‌های استروئیدی شامل استروژن، پروژسترون، تستوسترون و کورتیزول هستند. این هورمون‌ها از کلسترول تولید می‌شوند و به دلیل ساختار شیمیایی آن‌ها می‌توانند به راحتی درون سلول‌ها نفوذ کنند و 

به عنوان عامل مهمی در تنظیم فعالیت‌های سلولی بدن، به کنترل ایمنی نیز تأثیر مستقیم دارند.

ایمنی بدن یک سیستم پیچیده است که از گروه‌های مختلف سلولی و مولکولی تشکیل شده است و به منظور محافظت از بدن در برابر عامل‌های خارجی ناشناخته و میکروبی، در دسترس است. یکی از اجزای مهم سیستم ایمنی بدن، سلول‌های سفید خون است که به منظور شناسایی و از بین بردن میکروب‌ها و بافت‌های ناپسند بدن عمل می‌کنند. این سلول‌ها ممکن است به وسیله سیگنال‌های شیمیایی، توسط سایر سلول‌های بدن، از جمله هورمون‌ها تنظیم شوند.

هورمون‌های استروئیدی به عنوان یکی از دسته‌های مهم هورمون‌ها، به طور خاص، تأثیر مستقیمی بر سیستم ایمنی دارند. این هورمون‌ها به وسیله اتصال به گیرنده‌های خاص در سلول‌های سفید خون، می‌توانند تعداد و فعالیت این سلول‌ها را کنترل کنند. به عنوان مثال، کورتیزول، یکی از هورمون‌های استروئیدی مهم در بدن، می‌تواند به تنظیم پاسخ ایمنی در برابر تهدیدات مختلف، مانند عفونت‌های میکروبی، دخیل شود. این هورمون با تأثیر بر فعالیت سلول‌های سفید خون، به کاهش واکنش ایمنی در برابر عامل‌های خارجی می‌انجامد و در نتیجه به جلوگیری از واکنش افراطی ایمنی که ممکن است منجر به آسیب دیدگی بافت‌های بدن شود، کمک می‌کند.

از طرف دیگر، سیستم ایمنی نیز می‌تواند با تأثیر بر هورمون‌ها، تأثیر خود را بر روی فعالیت سیستم ایمنی اعمال کند. به عنوان مثال، هورمون تیروکسین که توسط غده تیروئید ترشح می‌شود، می‌تواند به کنترل فعالیت سلول‌های سفید خون کمک کند. هورمون رشد نیز می‌تواند به تنظیم فعالیت سیستم ایمنی کمک کند، به طوری که بهبود و تقویت سیستم ایمنی، باعث بهبود عملکرد سیستم ایمنی در برابر تهدیدات مختلف، از جمله عفونت‌های میکروبی، می‌شود.

همچنین، تحریک سیستم ایمنی می‌تواند باعث ترشح هورمون‌های خاص شود. برای مثال، تحریک سیستم ایمنی توسط میکروب‌های مختلف، می‌تواند منجر به ترشح هورمون‌هایی مانند اینترفرون و اینترلوکین شود. این هورمون‌ها به کنترل فعالیت سلول‌های سفید خون و افزایش پاسخ ایمنی در برابر عفونت‌های مختلف کمک می‌کنند.

در مجموع، بین ایمنی و هورمون‌ها یک رابطه نزدیک و پیچیده وجود دارد. هورمون‌ها به عنوان یکی از عوامل کلیدی در کنترل فعالیت سیستم ایمنی در برابر عامل‌های خارجی نقش دارند و سیستم ایمنی نیز می‌تواند با تحریک هورمون‌ها، به کنترل و تنظیم فعالیت سیستم ایمنی در برابر تهدیدات مختلف کمک کند. هر دوی این دسته‌ها از اجزای مهم بدن هستند که برای حفظ سلامت و مقاومت بدن در برابر عامل‌های خارجی، بسیار مهم هستند.

همچنین، برخی از بیماری‌های ایمنی‌ای نیز به علت عدم تعادل در سطح هورمون‌ها در بدن ایجاد می‌شوند. به عنوان مثال، در بیماری هاشیموتو، غده تیروئید توسط سیستم ایمنی حمله می‌شود و باعث کاهش تولید هورمون تیروئید می‌شود که در نتیجه باعث کاهش سطح هورمون‌های تیروئیدی در بدن می‌شود. این موضوع می‌تواند باعث افزایش فعالیت سیستم ایمنی و ایجاد عوارضی مانند خستگی، سردرد و بیماری‌های پوستی شود.

بیماری‌های ایمنی‌ای دیگری نیز وجود دارند که به علت اختلال در فعالیت سیستم ایمنی و سطح هورمون‌ها در بدن ایجاد می‌شوند. به عنوان مثال، در بیماری آدیسون، غده آدرنالین توسط سیستم ایمنی حمله می‌شود و باعث کاهش تولید هورمون‌های آدرنالین و کورتیزول می‌شود. این موضوع می‌تواند باعث کاهش فعالیت سیستم ایمنی و افزایش احتمال بروز عفونت‌های مختلف شود.

همچنین، برخی از هورمون‌ها می‌توانند بر روی سلول‌های سفید خون و دیگر سلول‌های ایمنی تأثیر بگذارند و باعث افزایش یا کاهش فعالیت آن‌ها شوند. به عنوان مثال، هورمون کورتیکواستروئید‌ها که توسط غده آدرنالین ترشح می‌شوند، می‌تواند به کنترل فعالیت سیستم ایمنی کمک کند. در شرایطی که بدن با تهدیداتی مانند استرس روبرو می‌شود، سطح این هورمون‌ها افزایش می‌یابد.

در نتیجه، باعث تحریک سلول‌های سفید خون می‌شود و فعالیت سیستم ایمنی را افزایش می‌دهد. همچنین، هورمون‌های تیروئیدی که توسط غده تیروئید ترشح می‌شوند، نیز می‌توانند بر فعالیت سیستم ایمنی تأثیرگذار باشند. به عنوان مثال، سطح بالای هورمون‌های تیروئیدی می‌تواند باعث افزایش فعالیت سلول‌های سفید خون شود و ایمنی بدن را تقویت کند.

هورمون‌های جنسی نیز می‌توانند بر روی سیستم ایمنی تأثیرگذار باشند. به عنوان مثال، در دوران بلوغ و تولید هورمون‌های جنسی، سیستم ایمنی دختران و پسران تغییر می‌کند و ایمنی بدن برای مبارزه با عفونت‌ها تقویت می‌شود. همچنین، هورمون‌های جنسی می‌توانند بر فعالیت سلول‌های سفید خون تأثیرگذار باشند و فعالیت سیستم ایمنی را افزایش دهند.

در نتیجه، ایمونولوژی و هورمون‌ها با یکدیگر در ارتباط هستند و تعادل در سطح هورمون‌ها می‌تواند در حفظ سلامت سیستم ایمنی تأثیرگذار باشد. عدم تعادل در سطح هورمون‌ها می‌تواند باعث بروز بیماری‌های ایمنی‌ای شود و به عنوان یک عامل مهم در پیشگیری و درمان بیماری‌های ایمنی‌ای در نظر گرفته می‌شود. بنابراین، دانش درباره رابطه بین ایمونولوژی و هورمون‌ها برای پزشکان و محققان بسیار مهم است و می‌تواند به بهبود درمان بیماری‌های ایمنی‌ای کمک کند

 
 
footer footer

آزمایشگاه پاتوبیولوژی مهر

این آزمایشگاه در سال ۱۳۷۰ بعنوان اولین آزمایشگاه تشخیص طبی در مسجد سلیمان توسط خانم دکتر حشمت عصاره افتتاح شد و در سال ۱۳۸۶ دکتر نسرین صمدی دارای بورد تخصصی پاتولوژی از دانشگاه تهران مدیریت آنرا به عهده گرفتند . مسئول فنی آن ا کنون سرکار خانم دکتر وداد میباشند. این آزمایشگاه دارای پرسنل دقیق و کارکشته میباشد. که در بخشهای پذیرش - نمونه گیری - مشاوره - تفکیک و جداسازی - هماتولوژی- سرولوژی و ایمونولوژی - هورمون - بیوشیمی- میکروبشناسی و ادرار و انگل - انالیز اسپرم- پاتولوژی / سیتولوژی و ملکلولی و PCR مشغول به فعالیت می باشند. سوپروایزر این آزمایشگاه آقای فرشاد فرج اللهی با سالها سابقه سوپروایزری بیمارستان هستند. تجهیزات آزمایشگاه مرتب در حال بروز شدن است و از تجهیزات معتبر و جدید استفاده می نماید. با بروز پاندمی کرونا در سال98 بخش ملکولی با بهترین امکانات روز دنیا راه اندازی شد و نمونه گیری آن چه در منزل و چه با سیستم استاندارد در آزمایشگاه راه اندازی شد. از سال 1400 بخش پاتولوژِی این آزمایشگاه پروسس کردن کامل نمونه ها رو در محل ازمایشگاه به منظور تسریع در پاسخ دهی بیماران تحت عمل جراحی برای اولین بار درمسجد سلیمان راه اندازی کرد. کنترل کیفی آزمایشات با امکانات موجود در حد اعلی تحت نظارت مسیول فنی انجام .این آزمایشگاه امکان نمونه گیری در منزل را نیز دارا میباشد.

بخش هایی از سایت

ارتباط با ما

آزمایشگاه پاتوبیولوژی مهر